Zwart op wit: een correct begrotingsbeleid
20/05/2010
De impact van de crisis op de begroting werd beperktNet na de zomer van 2008 werd de hele wereld getroffen door een enorme financiële en economische crisis. Ook ons land heeft meer dan 20 miljard euro overheidsmiddelen moeten inzetten om de spaarmiddelen van de mensen te redden. Ook in België werd een grote economische achteruitgang opgetekend waardoor de belastingsinkomsten sterk daalden en de uitgaven voor bijvoorbeeld tijdelijke werkloosheid sterk stegen. Het logische gevolg: begrotingstekorten.Alle Belgische overheden samen hebben in 2010 een tekort van 4,8 % van het Bruto Binnenlands Product, ofwel 16,7 miljard euro. De schuldgraad bedraagt 99 % van het BBP. Dergelijk hoog schuldniveau werd niet meer bereikt sinds 2003.En toch is dit een goed begrotingsresultaat…Want waar veel landen pas nu wakker schieten, heeft de federale regering reeds in de begroting 2010 maatregelen getroffen om de tekorten te beperken. In 2009 was het tekort van de federale overheid nog 5,1 % van het BBP. In 2010 werd dit beperkt tot 3,8 % van het BBP. Een verbetering van maar liefst 4 miljard euro.Samen met de tekorten van de deelstaten is het totale Belgische tekort in 2010 4,8 %. In vergelijking met het gemiddelde in de Eurozone (- 6,6 %) en de volledige Europese Unie (- 7,2 %) is dit allesbehalve een slecht resultaat. Deze zomer nog ging men er in de media van uit dat begroting voor volgend jaar en de jaren daarop afstevent op een tekort dat oploopt tot meer dan 7 % van het bbp, om en bij de 25 miljard euro. (DS 1/9/2009). Door dit kleiner tekort is de overheidschuld veel minder snel gestegen dan in de rest van de eurozone. Dankzij een efficiënt beheer van de openbare financiën, de hoge spaarquote van de burgers en de relatief gunstige economische vooruitzichten is de rente die de Belgische overheid moet betalen om op de markten het best te vergelijken is met deze van Oostenrijk, een land met een lager tekort en een lagere overheidsschuld. De toekomst werd verantwoord uitgestippeldDe federale regering heeft niet alleen de gevolgen van de financieel-economische crisis op de begroting beperkt kunnen houden. Er werd ook een ambitieus nieuw stabiliteitsprogramma opgemaakt, goedgekeurd door de Europese Commissie. Dit stabiliteitsprogramma bevat de begrotingsdoelstellingen van een land voor de komende jaren. Het voorziet dat België in 2012 de Maastrichtnorm van een maximaal tekort van 3 % zal halen en in 2015 alle overheden opnieuw in evenwicht zullen zijn. Vanaf 2012 gaat de schuldgraad opnieuw dalen en zou in 2015 91% (inclusief ca. 6 % ondersteuning van de financiële instellingen) bedragen indien we het evenwicht bereiken.Een tekort van 16 à 17 miljard euro structureel wegwerken in de komende legislatuur is een ambitieuze maar zeker geen onmogelijke begrotingsdoelstelling. De inspanning is even groot als de periode 1995-2000, toen een vergelijkbaar tekort werd weggewerkt. Het begrotingsbeleid werd correct gevoerdOver de overname van pensioenfondsen en verkoop van gebouwen is al veel inkt gevloeid. De opbrengst van dergelijke operaties werd in één jaar geboekt, maar woog niet op tegen de kost van de overgenomen pensioenverplichtingen of de inhuring van de verkochte gebouwen de jaren nadien. Om die reden werd in deze legislatuur geen dergelijke trukendoos opengehaald.Minder bekend is dat de regering eindelijk ook werk heeft gemaakt van een correcte betaling van de overheidsfacturen. Tegen eind 2007 was de massa aan onbetaalde facturen opgelopen tot 2 miljard euro. Met het uitstellen van facturen werd komaf gemaakt. Via een omzendbrief werden alle overheden aangemaand de betalingstermijnen van facturen te respecteren. En zo daalde voor het eerst in jàren het aantal door de overheid te laat betaalde facturen.
